Hướng dẫn tạo và sử dụng FTP trên DirectAdmin

FTP (File Transfer Protocol) là cách phổ biến để upload và download file giữa máy tính và server. Trên DirectAdmin, bạn có thể tạo tài khoản FTP riêng cho từng người, phân quyền truy cập vào thư mục cụ thể mà không cần cung cấp thông tin đăng nhập hosting.

Bài viết này hướng dẫn cách tạo tài khoản FTP trên DirectAdmin EVO và cách kết nối bằng FTP client.

FTP là gì và khi nào cần dùng?

FTP là giao thức truyền file hoạt động theo mô hình client-server. Khi bạn cần upload số lượng lớn file lên hosting, tải backup về máy, hoặc cấp quyền truy cập file cho đồng nghiệp/developer mà không muốn chia sẻ mật khẩu hosting chính — FTP là giải pháp phù hợp.

DirectAdmin hỗ trợ cả FTP (port 21) và SFTP (port 22). Sự khác biệt chính:

• FTP (port 21): Truyền dữ liệu dạng plaintext, không mã hoá. Nhanh hơn nhưng kém an toàn.
• FTPS (port 21 + TLS): FTP có mã hoá SSL/TLS. Cần cấu hình certificate trên server.
• SFTP (port 22): Chạy qua SSH, mã hoá toàn bộ dữ liệu. An toàn nhất, được khuyến nghị sử dụng.

⚠️ FTP truyền mật khẩu và dữ liệu dưới dạng plaintext. Nếu server hỗ trợ SSH, hãy luôn ưu tiên SFTP thay vì FTP thông thường.

Tạo tài khoản FTP

Đăng nhập DirectAdmin, vào Account Manager > FTP Management. Trên EVO: /evo/user/ftp-accounts

Nhấn CREATE FTP ACCOUNT và điền thông tin:

• Username: Tên tài khoản FTP (sẽ có prefix là username hosting, ví dụ: username_ftpuser).
• Password: Mật khẩu mạnh cho tài khoản FTP.
• Directory: Thư mục mà tài khoản FTP được phép truy cập (mặc định: /domains/domain.com/public_html).

💡 Khi đặt Directory, bạn có thể giới hạn tài khoản FTP chỉ truy cập một thư mục con cụ thể (ví dụ: /domains/domain.com/public_html/uploads). Điều này hữu ích khi cấp quyền cho designer chỉ upload ảnh, hoặc developer chỉ truy cập thư mục plugin.

Sau khi nhấn Create, tài khoản FTP sẽ xuất hiện trong danh sách. Bạn có thể tạo nhiều tài khoản FTP cho nhiều mục đích khác nhau.

Kết nối FTP bằng FileZilla

Tải FileZilla (miễn phí) và nhập thông tin kết nối:

• Host: IP server hoặc domain (ví dụ: 103.221.221.87)
• Username: Tên FTP vừa tạo (ví dụ: username_ftpuser)
• Password: Mật khẩu đã đặt
• Port: 21 (FTP) hoặc 22 (SFTP)

Nhấn Quickconnect để kết nối. Sau đó kéo thả file giữa máy local (bên trái) và server (bên phải) để upload/download.

💡 Nên dùng SFTP (port 22) thay vì FTP (port 21) vì SFTP mã hoá toàn bộ dữ liệu truyền tải. Trong FileZilla, chọn Protocol: SFTP – SSH File Transfer Protocol.

Sử dụng FTP qua command line

Ngoài FileZilla, bạn có thể kết nối FTP/SFTP trực tiếp từ terminal. Cách này tiện lợi khi cần tự động hoá hoặc làm việc trên server không có giao diện đồ hoạ.

Kết nối SFTP qua terminal:

sftp username_ftpuser@103.221.221.87

Một số lệnh SFTP thường dùng:

# Liệt kê file trên server
ls
# Upload file lên server
put localfile.zip
# Download file từ server
get remotefile.zip
# Upload cả thư mục
put -r local-folder/
# Thoát
exit

Sửa mật khẩu tài khoản FTP

Tại trang FTP Management, nhấn vào tài khoản FTP cần sửa. Bạn có thể thay đổi mật khẩu hoặc đường dẫn thư mục truy cập. Nhấn Save để lưu thay đổi.

💡 Nếu quên mật khẩu FTP, chỉ cần vào đây đặt lại — không cần xoá và tạo lại tài khoản.

Xoá tài khoản FTP

Tại trang FTP Management, tick chọn tài khoản cần xoá > nhấn Delete. Xoá tài khoản FTP không ảnh hưởng đến file trên server — chỉ huỷ quyền truy cập FTP của tài khoản đó.

Xử lý lỗi kết nối FTP thường gặp

Nếu không kết nối được FTP, kiểm tra lần lượt các nguyên nhân sau:

• Sai thông tin đăng nhập: Kiểm tra lại username (phải gồm prefix, ví dụ: username_ftpuser, không phải chỉ ftpuser), password và IP server.
• Firewall chặn port: Đảm bảo port 21 (FTP) hoặc port 22 (SFTP) không bị tường lửa chặn. Liên hệ nhà cung cấp hosting nếu cần mở port.
• IP bị block: Nhập sai mật khẩu nhiều lần có thể khiến IP của bạn bị firewall server block. Kiểm tra CSF/ConfigServer hoặc liên hệ admin để gỡ block.
• FTP server chưa chạy: Trên DirectAdmin, FTP service (thường là ProFTPD hoặc PureFTPd) cần đang hoạt động. Admin có thể kiểm tra tại Admin Panel > Service Monitor.
• Passive mode: Nếu kết nối được nhưng không liệt kê được file, thử chuyển FileZilla sang Passive mode: Edit > Settings > FTP > chọn Passive.

Tổng kết

Tạo tài khoản FTP trên DirectAdmin rất nhanh, chỉ cần vài thao tác trên giao diện EVO. Ưu tiên dùng SFTP thay FTP để đảm bảo an toàn dữ liệu. Với lượng file lớn, FTP/SFTP là phương án tốt hơn nhiều so với upload qua File Manager trên trình duyệt.

Một số điểm cần nhớ khi sử dụng FTP trên DirectAdmin:

• Luôn ưu tiên SFTP (port 22) thay vì FTP (port 21) để bảo mật dữ liệu.
• Tạo tài khoản FTP riêng cho mỗi người/mỗi mục đích — không dùng chung tài khoản hosting chính.
• Giới hạn thư mục truy cập (Directory) để tránh người dùng FTP truy cập nhầm vào file hệ thống.
• Xoá tài khoản FTP không còn sử dụng để giảm rủi ro bảo mật.