Hướng dẫn quản lý Disk Usage trên cPanel – Tìm và dọn file chiếm dung lượng

Khi hosting của bạn bắt đầu đầy dung lượng, việc đầu tiên cần làm là xác định file nào đang chiếm nhiều nhất. Bài này hướng dẫn cách sử dụng Disk Usage trên cPanel để phân tích chi tiết dung lượng và dọn dẹp hiệu quả.

I. Disk Usage là gì?

Disk Usage là công cụ có sẵn trên cPanel giúp bạn xem tổng quan dung lượng đang sử dụng, bao gồm:

• Dung lượng từng thư mục (public_html, mail, logs, backup…)
• Dung lượng database MySQL
• Dung lượng mailbox
• Tỷ lệ sử dụng so với quota được cấp

Đây là bước đầu tiên khi bạn nhận thông báo “disk quota exceeded” hoặc không upload được file lên hosting.

II. Truy cập Disk Usage trên cPanel

Đăng nhập vào cPanel, tìm mục Disk Usage trong phần Files trên sidebar trái (hoặc gõ “Disk Usage” vào thanh tìm kiếm).

Giao diện Disk Usage chia thành 2 phần chính:

• Phần trên: Biểu đồ tổng quan — hiển thị dung lượng từng loại (Files in Home, MySQL Databases, Mailing Lists…)
• Phần dưới: Chi tiết từng thư mục — có thể click vào để xem sâu hơn

III. Phân tích dung lượng chi tiết

1. Xem tổng quan

Ở phần đầu trang, bạn sẽ thấy tổng dung lượng đã dùng và phân bổ theo danh mục:

• Files in Home Directory: Tất cả file trong /home/username (bao gồm public_html)
• MySQL Databases: Dung lượng tất cả database
• Files in Hidden Subdirectories: File ẩn (.htaccess, .well-known…)
• Mailing Lists: Dung lượng mailing list nếu có

2. Xem chi tiết từng thư mục

Kéo xuống phần dưới, bạn sẽ thấy danh sách tất cả thư mục kèm dung lượng. Click vào tên thư mục để “drill down” — xem các thư mục con bên trong.

Các thư mục thường chiếm nhiều nhất:

• public_html/wp-content/uploads: Ảnh, video, file đính kèm WordPress
• mail: Email lưu trên server (IMAP)
• .trash: File đã xoá nhưng chưa dọn sạch
• tmp: File tạm (backup, cache)
• logs: Access log và error log

IV. Dọn dẹp dung lượng

Sau khi xác định thư mục nào chiếm nhiều nhất, bạn có thể dọn dẹp bằng File Manager:

1. Xoá file backup cũ

Backup thủ công (file .tar.gz, .zip) thường chiếm rất nhiều dung lượng. Vào File Manager → Home directory, tìm các file backup và xoá nếu không cần.

2. Dọn thùng rác

Khi xoá file trên File Manager, file sẽ vào thùng rác (.trash). Để giải phóng thật sự, click Empty Trash trên thanh toolbar của File Manager.

3. Xoá email cũ

Nếu thư mục mail chiếm nhiều, vào Email Accounts và dọn email cũ hoặc giảm quota mailbox.

4. Dọn cache và log

Các plugin WordPress cache (LiteSpeed Cache, WP Super Cache…) có thể tạo nhiều file trong wp-content/cache. Ngoài ra, file log trong thư mục logs cũng tích luỹ theo thời gian.

5. Nén ảnh upload

Nếu wp-content/uploads chiếm quá nhiều, cân nhắc sử dụng plugin nén ảnh như ShortPixel hoặc Imagify để giảm dung lượng ảnh mà không ảnh hưởng chất lượng.

V. Mẹo quản lý dung lượng hiệu quả

• Kiểm tra định kỳ: Mỗi tháng vào Disk Usage xem 1 lần
• Dùng CDN cho ảnh: Lưu ảnh trên Cloudflare Images, BunnyCDN… thay vì hosting
• Cấu hình log rotation: Tránh log file phình to vô hạn
• Giới hạn email quota: Đặt quota hợp lý cho từng mailbox (200-500MB)
• Xoá revision WordPress: Dùng plugin WP-Optimize để xoá revision cũ trong database

VI. Tổng kết

Disk Usage là công cụ đơn giản nhưng cực kỳ hữu ích khi hosting gần đầy. Quy trình xử lý:

1. Vào Disk Usage → xem thư mục nào chiếm nhiều nhất
2. Mở File Manager → navigate đến thư mục đó
3. Xoá file không cần + Empty Trash
4. Kiểm tra email, log, cache — dọn sạch

Chúc bạn quản lý dung lượng hosting hiệu quả! Nếu cần thêm dung lượng, liên hệ AZDIGI để được hỗ trợ nâng cấp gói hosting.